Christopher Nolan mất 40 năm để chạm tay vào giấc mơ IMAX lớn nhất đời mình với THE ODYSSEY

Tại Việt Nam, THE ODYSSEY hiện đã chính thức mở bán vé sớm trên toàn quốc với nhiều định dạng cao cấp như IMAX, 4DX và Ultra 4DX, mang đến cho khán giả cơ hội trải nghiệm bom tấn mới của Christopher Nolan theo cách trọn vẹn nhất. Với quy mô sản xuất đồ sộ, phần hình ảnh được đầu tư ở mức tối đa cùng tham vọng chinh phục khán giả bằng trải nghiệm điện ảnh thuần túy, đây cũng là tác phẩm gần như “đo ni đóng giày” cho các định dạng đặc biệt trên màn ảnh rộng.

Christopher Nolan từ lâu đã nổi tiếng là đạo diễn “cuồng” IMAX nhất Hollywood khi có tới 7 bộ phim sử dụng định dạng thượng hạng này và liên tục thúc đẩy các giới hạn công nghệ. Bên cạnh đó, nhà làm phim còn tiên phong cải tiến kỹ thuật IMAX trong từng dự án. Bom tấn sử thi THE ODYSSEY đi vào lịch sử là bộ phim điện ảnh đầu tiên được quay hoàn toàn bằng máy quay IMAX film (IMAX 70mm), nhờ những cải tiến kỹ thuật do đạo diễn Nolan, quay phim Hoyte van Hoytema và IMAX cùng phát triển.

Phải lòng từ 40 năm trước

Nỗi ám ảnh của Christopher Nolan với IMAX không phải bắt đầu khi ông đã là một đạo diễn danh tiếng, mà nhen nhóm từ năm 1986. Khi đó, cậu thiếu niên 16 tuổi Nolan lần đầu được trải nghiệm một bộ phim định dạng này tại Bảo tàng Khoa học và Công nghiệp ở Chicago. Độ phân giải siêu thực và góc nhìn cực đại của IMAX đã thổi bay tâm trí Nolan, khiến ông tự hỏi: “Tại sao người ta không làm những bộ phim chính kịch, hành động hay phiêu lưu bằng định dạng tuyệt vời này?”. Giấc mơ đó đã theo ông suốt 4 thập kỷ sau này.

Sau nhiều năm tích lũy tên tuổi, Nolan chính thức hiện thực hóa tham vọng lần đầu tiên với “The Dark Knight” (2008). Ông đi vào lịch sử với tư cách là đạo diễn đầu tiên sử dụng máy quay phim nhựa IMAX (vốn trước đây chỉ dùng cho các phim tài liệu thiên nhiên của các nhà khoa học) để ghi hình cho một bộ phim điện ảnh thương mại. Vấn đề với các máy quay lúc đó là chúng nặng đến 50kg, cuộn phim chỉ quay được khoảng 2 – 3 phút. Đặc biệt máy quay IMAX tạo ra âm thanh lớn đến mức gần như không thể ghi âm trực tiếp những cảnh đối thoại cận cảnh. Diễn viên buộc phải hét lên mới có thể nghe thấy nhau. Matt Damon từng ví von: “Nó giống như có ai đó bật một chiếc máy xay sinh tố ngay trước mặt bạn.”

Tuy nhiên Nolan vẫn quyết định mạo hiểm. Đoạn mở đầu vụ cướp ngân hàng huyền thoại của Joker trong “The Dark Knight” chính là khoảnh khắc định hình lại hoàn toàn khái niệm phim bom tấn (blockbusters). Bộ phim có tổng cộng khoảng 28 phút thời lượng được quay bằng máy quay IMAX thực tế.

Các tác phẩm tiếp theo chứng kiến Christopher Nolan liên tục cải tiến và nâng cấp công nghệ IMAX cho ý đồ nghệ thuật. “The Dark Knight Rises” (2012) đã nâng thời lượng quay bằng máy IMAX lên hơn 70 phút. Với “Interstellar” (2014), Nolan và nhà quay phim ruột Hoyte van Hoytema đã “dám” vác chiếc máy quay IMAX khổng lồ, cồng kềnh ra khỏi giá đỡ cố định để quay vác vai (handheld), tạo cảm giác chân thực đến nghẹt thở ngoài không gian. 

Không dừng lại ở đó, khoảng 70% thời lượng của “Dunkirk” (2017) được quay bằng máy quay IMAX. Thậm chí, họ còn táo bạo gắn thẳng những chiếc máy quay đắt đỏ này lên những chiếc máy bay thật để bắt trọn các pha không chiến. Trong “Oppenheimer” (2023), để phục vụ cho các phân đoạn đan xen giữa quá khứ và hiện tại, Nolan đã yêu cầu hãng phim Kodak và IMAX bắt tay vào chế tạo ra một loại phim nhựa IMAX đen-trắng đầu tiên trên thế giới. Tác phẩm chứng minh IMAX không chỉ dành cho cảnh hành động mà còn phục vụ những bộ phim giàu đối thoại và tâm lý. Tiếp nối thắng lợi này, Nolan nhận thấy mình đang ở một vị thế cực kỳ thuận lợi để dàn dựng THE ODYSSEY sử dụng mọi kỹ thuật và công nghệ hiện có, đồng thời kết hợp thêm một số công nghệ mới, với quy mô tương đương nếu không muốn nói là vượt xa những bộ phim mà ông từng thực hiện trước đây.

Kỷ lục IMAX của THE ODYSSEY

Trong quá trình viết kịch bản THE ODYSSEY, Nolan cuối cùng nhận ra đây chính là bộ phim IMAX mà ông đã mơ ước suốt nhiều thập kỷ. Nhà làm phim đã tìm đến IMAX, bày tỏ mong muốn phát triển một loại máy quay có lớp cách âm để có thể quay hoàn toàn một bộ phim vượt qua rào cản tiếng ồn. Kết quả là sự ra đời của IMAX Keighley Film Camera thế hệ mới, được đặt tên theo David Keighley, cố giám đốc phụ trách chất lượng ở IMAX cùng vợ của mình Patricia, cả hai đã dành nhiều năm cống hiến để phát triển định dạng này. 

Đến lúc này lại phát sinh thêm nhiều vấn đề. Bởi lớp cách âm mà chiếc IMAX Keighley trở nên cực kỳ cồng kềnh. Với trọng lượng hơn 130kg, chiếc máy quay to như một cái tủ lạnh. Rất khó di chuyển và bố trí nó trên trường quay, hơn nữa thân máy quá lớn khiến diễn viên nhiều lúc không thể nhìn thấy mắt của bạn diễn. 

Tuy nhiên không ai bỏ cuộc. Một nhóm 6 thành viên được giao nhiệm vụ chỉ để… khiêng chiếc máy quay khổng lồ này khắp các bối cảnh. Trong khi đó, Nolan đã thiết kế một hệ thống gương đặc biệt cạnh ống kính. Nhờ đó, các diễn viên (như Matt Damon và Anne Hathaway) có thể nhìn vào hình ảnh phản chiếu của nhau để giữ đúng đường mắt tự nhiên nhất mà không bị chiếc máy quay khổng lồ che khuất. 

Bài kiểm tra quyết định đến vào giữa phim. Lúc này, Nolan thực hiện một cảnh đối thoại dài và đầy cảm xúc giữa Matt Damon và Anne Hathaway trong cung điện Ithaca. Nếu có thể quay cảnh này hoàn toàn bằng máy IMAX, điều đó có nghĩa là họ có thể quay mọi cảnh khác bằng máy IMAX. Keith Davis, người phụ trách lấy nét, đã luyện thành thạo kỹ năng thay cuộn phim IMAX chỉ trong thời gian cực ngắn. 

Chướng ngại vật cuối cùng đã được dỡ bỏ, mọi thứ vận hành hoàn hảo. Vậy là sau gần 20 năm, từ một loại máy quay vốn chỉ dùng cho phim tài liệu thiên nhiên, các camera IMAX đã dần được cải tiến và tối ưu đến độ trở thành một loại máy quay có thể quay được một phim điện ảnh thương mại từ đầu đến cuối. Đóng góp của Christopher Nolan cùng các cộng sự là không thể tưởng tượng được, trong việc đem một định dạng cao cấp đến với khán giả đại chúng. 

THE ODYSSEY chính thức lập kỷ lục lịch sử với tư cách là tác phẩm điện ảnh đầu tiên được quay hoàn toàn bằng máy quay phim nhựa IMAX. Phim sử dụng khoảng 609.6km phim nhựa, tương đương quãng đường từ Hà Nội tới Huế. Không chỉ vậy, một điểm đặc biệt là các linh kiện sợi carbon của máy quay phim IMAX Keighley mới cũng là loại vật liệu được sử dụng cho các xe đua Công thức 1 và siêu xe công suất lớn.

Đây là bộ phim sử thi mới nhất của Christopher Nolan được chuyển thể từ thiên anh hùng ca cùng tên của Homer. Phim kể về hành trình kéo dài mười năm của vị anh hùng Odysseus trên đường trở về quê hương Ithaca sau khi kết thúc cuộc chiến thành Troy. Ông phải đối mặt với các vị thần, quái vật và những thử thách khủng khiếp. Dàn diễn viên quy tụ nhiều ngôi sao hạng A như Matt Damon (Odysseus), Anne Hathaway (Penelope), Tom Holland (Telemachus), Zendaya, Robert Pattinson, Charlize Theron, Lupita Nyong’o, Jon Bernthal và Benny Safdie.

Điện ảnh là nơi chứng kiến những cuộc chuyển mình của công nghệ song hành cùng câu chuyện phim. Sử thi THE ODYSSEY kết hợp thần thoại, cảnh sắc thiên nhiên, quái vật, chiến tranh, gia đình và ý chí sinh tồn thành một trải nghiệm điện ảnh khổng lồ. Đối với Nolan, điều đó là quá đủ để “vác” một chiếc máy quay nặng hơn 100kg qua gần chục quốc gia chỉ để ghi lại nó một cách trọn vẹn. 

Cùng đón chờ những trải nghiệm cao cấp nhất mà chỉ những chiếc máy quay IMAX mới có thể đem tới, trong THE ODYSSEY dự kiến ra mắt tại các rạp trên toàn quốc từ ngày 17.07.2026.